صحبت نیوز طراحی وب سایت و اپلیکیشن Asrelarestan کانال رسمی تلگرام عصر لارستان
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
گزارش تصویری کنسرت «هورش بند» در لار
نیک اندیشان محله قنبربیگی و بنیاد کودک لارستان به یاری شهروندان نیازمند شتافتند
مبانی نقد تاریخ سلطه
عملي خير خواهانه از گروه كوهنوردي آمادگي جسماني لارستان
گستره ی زبان لارستانی در استان های فارس وهرمزگان به نقل از سایت یونسکو
آثار و اقوام لاری در گذر زمان
بازدید از واحدهای صنفی جویم جهت اجرای طرح فاصله گذاری
بازدید بخشدار صحرای باغ از پایگاه غربالگری عمادشهر
کیوسک نمونه گیری کرونا در لار راه اندازی شد و مورد تایید وزارت بهداشت قرار گرفت
عملیات غربال گری و تب سنجی در مبادی ورودی و خروجی شهرستان همچنان ادامه دارد
۱۱ مورد مثبت جدید ابتلا به کرونا در لارستان، خنج و اوز/ ۲۵ نفر بهبود یافته اند
10 مورد جدید ابتلا به کرونا در 24 ساعت اخیر در لارستان/ آلوده بودن تخم مرغ های شهرستان همجوار شایعه است
یک مورد مثبت و 7 مورد مشکوک ابتلا به کرونا در لارستان
حدود 40 میلیمتر باران در شهر لار تا عصر یک شنبه/ به بخش کشاورزی هم خسارت وارد شد
دو مورد مثبت دیگر ابتلا به کرونا درلار و لطیفی
در هیچ سند معتبر و غیر معتبر تاریخی از زبان لارستانی با عنوان اچمی یاد نشده است
انسداد مسیل های لار، خطری که جدی گرفته نمی شود
اختصاص یک دستگاه خودرو امداد و نجات به جمعیت هلال احمر لارستان
جلیل حسنی: در مقابله با کرونا تک تک مردم باید احساس مسئولیت کنند
با تعطیلی صنوف غیر ضرور، زنجیره انتقال کرونا را قطع کنید/ مجالس خانوادگی در «باغ شهری» ها موجب شیوع ویروس کرونا می شود
بدون مشارکت عمومی در شکست دادن کرونا موفق نخواهیم بود
مبتلای جدید نداشتیم/ تفرجگاه ها تحت کنترل است / تعداد واحدهای صنفی پلمب شده به 15 رسید
اقدام جالب یک نانوایی در جویم برای مقابله با کرونا
اقدام جالب یک نانوایی در جویم برای مقابله با کرونا
این پزشک لاری برای نجات جان بیماران مبتلا به بیماری واگیر، جان خود را از دست داد+ عکس
اطلاعیه مهم برای کارفرمایان و کارگران استان فارس
در ورودی شهر لار، خودروهای مسافران به کمربندی هدایت می شوند
اقدامات ستاد مقابله با بیماری کرونا در لارستان تا 7 فروردین
سیلاب کاریان، مرد ۵۷ ساله را به کام مرگ کشید
پیام تبریک مدیران شهری لار به مناسبت فرا رسیدن سال نو
پیشنهاد دکتر مقدس برای تشخیص بموقع کرونا
قدردانی از مجموعه بهداشت و درمان و دعوت از مردم برای اتحاد بیشتر
جشنواره مجازی نجوم دانش آموزی اردیبهشت ماه در لار برگزار می شود
تامین هزینه دستگاه تشخیص کرونا توسط خیرین لار/ راه اندازی دستگاه به سه هفته بعد موکول شد
سامانه «بیمه بیکاری» وزارت کار راه اندازی شد
توزیع اقلام بهداشتی رایگان در «عمادشهر» به همت خیرین
توصیه فرماندار به خرید محصولات ضدعفونی کننده تولیدی جوانان لارستان
از تخریب یکی از بناهای تاریخی لارستان جلوگیری شود
پیام تشکر مدیران شهری لار از پزشکان، پرستاران و کادرهای درمانی لارستان
مردم هنوز این بیماری را جدی نگرفته اند!
کلاس‌های مجازی راهی برای پرکردن خلأهای آموزشی و ارتقای بهره‌وری
ضدعفونی و گند زدایی معابر عمادشهر انجام شد
از خودروی تمام اتوماتیک ضدعفونی کننده ساخته شده توسط آتش نشانان لارستان رونمایی شد
از ممنوعیت اسکان مسافران و گند زدایی شهر تا نظارت بر بیماران قرنطینه ای و بازار روز قدمگاه
بازدید معاون استاندار و فرماندار ویژه لارستان از کارگاه تولید ماسک
اقدامات پیشگیرانه جهاد کشاورزی لارستان در روزهای تهدید ویروس کرونا
کمیته امداد لارستان ۶۰ میلیون تومان را به خرید لوازم بهداشتی مددجوان اختصاص داد
بخشدار «صحرای باغ» ابتلای شهروندان این بخش به «کرونا» را تکذیب کرد
جلسه هم اندیشی پیشگیری از شیوع ویروس کرونا در جویم برگزار شد
تمدید کاهش عوارض پروانه ساختمانی در لار تا پایان خرداد 99
آدم های عجیب و غریبی که ماییم
پیامبری از سرزمین چین
مجتمع نگین لارستان از نظر امکانات با مجتمع های شهر های بزرگ می تواند رقابت کند
بازدید دانش آموزان مدارس امام موسی کاظم(ع) و وحدت لار از موزه مردم شناسی اوز
کار دشوار مستقل ماندن
سرمربیان شهید چمران لارستان و هیات البرز پس از بازی امروز چه گفتند؟
برکه تاریخی شیخ عماد در روستای دشتی لارستان فرو ریخت
رسوم پخت " هلیم الله"در روستای براک لارستان
یادواره شهید باقر زارع در گلزار شهدای لار برگزار شد
شهر قدیم لارباغ محمود آقای معتمد (لار بهار ۱۳۵۸)
دولخانی، وطن پرست خانه به دوش
نگاهی به سیر تاریخی ترانه های محلی لارستان
مصاف بانوان هندبالیست قم و لارستان به روایت تصویر
درخشش تیم لارستان در مسابقات کشوری ایساتیس به میزبانی استان یزد
نمایشگاه عکس «یک قاب و چند نگاه» در لار افتتاح شد
کسب عنوان نائب قهرمانی مسابقات هندبال جوانان استان فارس توسط تیم هندبال بانوان لارستان
از پرسنل امور آزمایشگاه های بیمارستانهای زیرمجموعه دانشکده علوم پزشکی لارستان تجلیل شد
شش عکس از سفرتاریخی آیت الله هاشمی به لارستان
نخستین جشنواره الگوهای برتر تدریس دانش آموزی در دبیرستان دخترانه شاهد لار برگزار شد
گزارش تصویری نشست خبری ریئس فدراسیون تنیس روی میز با اصحاب رسانه
عکس/ تغییر در مدیریت آموزش و پرورش لارستان
برگزاری فستیوال مدارس فوتبال لار و گراش به میزبانی باشگاه نبرد خور
یادداشتی بر ساختار فعل در گویش عماددهی
برگزاری دیدار دوستانه والیبال بانوان بین تیم های صعود لارستان و سما دانشگاه آزاد
جشن احسان و نیکوکاری در دبیرستان نمونه دولتی نرجس خاتون لار برگزار شد
"عصر لارستان" با لوگوی "بنفش" آمد
از ظرفیت کمیسیون فرهنگی مجلس در شهرستان استفاده شود
خواهران درویش بیگی از نقش خود در تیم شهید چمران لارستان می گویند
گستره ی زبان لارستانی
نمایشگاه دستاورد های علمی، پژوهشی دانش آموزان متوسطه اول فرزانگان لارستان افتتاح شد
شماره پانزدهم هفته نامه «عصر لارستان» منتشر شد
توقف قطار مشهد، تهران و اصفهان در ایستگاه درز وسایبان لارستان
فرماندار ویژه لارستان ارتحال آیت‌الله هاشمی رفسنجانی را تسلیت گفت
تیم فوتسال دانش آموزی آموزشگاه تربیت لارستان مقام سوم استان فارس را کسب کرد
آغاز کشت محصولات زیر پلاستیک در لارستان
از کربلای 5 می آیم/ شهید فتوت به روایت عبدالعزیز اسلام پناه
ماجراجویی های این دختر لاری پایان ندارد
انتخابات هیئت مدیره سازمان نظام پزشکی شهرستان لارستان‎ برگزار شد+ نتیجه رای گیری
به شکرانه بارش اولین باران زمستانی در جویم
ثبت‌نام آزمون ورودی «مدارس نمونه دولتی» از 14 اسفند تا 19 فروردین+ جزئیات
دومین کارگاه آموزشی توجیهی استفاده از برد هوشمند و تولید محتوای الکترونیکی ( مقطع ابتدایی ) ویژه معلمان شهر لار برگزار شد
گزارش تصویری افتتاحیه اردوی تیم ملی تنیس روی میز بزرگسالان ایران در لارستان
برگزاری اولین دوره مسابقات انتخاب کشوری او اسپرت در شیراز - لارستان قهرمان این دوره از مسابقات در بخش ایساتیس شد
مردم لارستان 25 شهریور تیم هندبال بانوان شهید چمران را بدرقه می کنند/ ازبکستان مقصد قهرمان ایران
دل نوشته/مرضیه جابری
تاریخ پایه گذاری شهر لار و حکومت میلادیان بر لارستان
میفهمی؟/دکتر مصطفی رستم پور
دل نوشته/مرضیه جابری
پیامبری از سرزمین چین بخش دوم
نیازمندی های طنز
بیشتر
کد خبر: 3078 | تعداد بازدید : 277 بازدید | تاریخ : 18 فروردين 1399 - 00:08:36
کاظم رحیمی نژاد

مبانی نقد تاریخ سلطه

تاریخ سلطه را باید تحلیل و نقد کرد. انکار بخشی از مولفه های فرهنگی از قبیل زبان یا تاریخ چیزی جز بازتولید گفتمان سلطه نیست.

پس از جنگ جهانی دوم یک ‌نوع نگاه منتقدانه و اصلاح‌گرایانه به مقوله‌ی قومیت، ملیت، زبان و ادبیات ملی شیوع پیدا کرد. جامعه‌شناسان و نظریه‌پردازان ادبی ازپیشروان این نوع نگاه انتقادی بودند. در این‌نگرش، به این‌موضوع پرداخته می‌شود که وجه مشترک تمامی مفاخر قومی«سلطه و استثمار» است و در پشت روایات پرشکوه ملی و قومی تفکر "به بردگی کشیدن انسان توسط انسان" نهفته است. منتقدان مدرنیته که عمدتا متفکران چپ گرای پست مدرن بودند، اندیشه‌ی مدرن را باز تولید اندیشه‌ی سلطه‌گری می‌دانند. آن‌ها معتقدند که اگر چه در روزگار مدرن نیروی جسمی برای استثمار و سلطه‌گری به‌کار نمی‌رود؛ اما اندیشه‌ی سلطه‌گری در اشکال دیگر باز تولید می‌شود. "زور عریان، اصالت ظاهری امر کهن و اصل خون و قربانی حاکم برآن، از قبل آلوده به وجدان معذب و حیله‌گری سلطه است که امروزه وجه مشخصه‌ی تجدید حیات ملی‌اند. تجدید حیاتی که برای تبلیغ خویش از اعصار نخستین سود می‌جوید. اسطوره‌ی اولیه، خود پیشاپیش، حاوی آن وجهی از دروغ و ریاکاری است که در اسطوره‌ی دغل کارانه‌ی فاشیسم به اوج می رسد" (آدورنو، 1383: ص99)
 
به عقیده‌ی منتقدان مدرنیته، سلطه‌ی انسان برانسان وقتی از بین می‌رود که«سلطه» به طور کامل محو شود و«خود ابزاری» جایش را به«خود انتقادی» بدهد و حیطه‌های مختلف زندگی انسان‌ها به‌ویژه دو قلمرو علم و معنویت با هم آشتی کنند. یکی از مهم‌ترین آثاری که به تحلیل منتقدانه‌ی مدرنیته پرداخته، کتاب" دیالکتیک روشنگری" است. نویسندگان این‌کتاب- تئودور آدورنو و ماکس هورکهایمر- ضمن اذعان به تفاوت‌های موجود میان دنیای سنتی متکی به برتری جویی های قومی و روزگار تسلط اندیشه مدرنیته بر جوامع بشری، به در هم آمیختگی این دو اشاره می‌کنند. آن‌ها معتقدند تنازع برای بقا که انگیزه‌ی اولیه بشر برای تمامی فعالیت‌های ذهنی و عملی بوده‌است، همچنان در روزگار مدرن نیز بر فعالیت‌های انسان تاثیر می‌گذارد و تاریخ را شکل می‌دهد. در دوره‌ی مدرن البته حوزه‌های متفاوت و جدیدی به وجود آمده که ظاهرا میان دنیای سلطه گری و روزگار مدرن فاصله می‌اندازد؛ اما این‌گسست ظاهری، دوباره در اعماق بر سر استثمار و تسلط انسان بر انسان به یگانگی می‌انجامد. به باور آدورنو "از دوران سنگی تا بمب اتم صراط مستقیمی است که تاریخ پیموده‌است. بربریت به انسانیت منجر نشده. بر عکس سلطه‌ی انسان برطبیعت، سیلی بر گوش خود و تداوم تاریخ، در واقعیت گسیختگی‌ای بیش نیست. تاریخ هنوز به مثابه تاریخ انسانی آغاز نشده است. آن‌چه بوده تاریخ سلطه و سازمان بوده‌است." (اسلامی، 1374: 12-14)
 
این‌نوع دیدگاه، پس از جنگ جهانی دوم بر ابعاد مختلف جوامع بشری تاثیر بسزایی گذاشت و موجب پدید آمدن وضعیتی شد که از آن، گاه با عنوان پسا ساختارگرایی و گاه با عنوان پست مدرنیسم یاد می‌کنند. در واقع هر گاه با تکیه برفنون و تکنیک‌های ادبی  به ادبیات پس از جنگ جهانی نگریسته‌شود عنوان پسا ساختارگرایی و هر گاه به تفکر حاکم بر جوامع و آثار هنری و ادبی توجه شود عنوان پست مدرنیسم به آن‌‌ها داده می‌شود. در این‌ دیدگاه همه ابعاد سازمان‌دهی‌ به دیده‌ی تردید نگریسته می‌شود و بسیاری از مفاهیم پذیرفته شده‌ی جوامع بشری مورد بازنگری قرار می‌گیرد.
 
تفکر پست مدرن در نقد سلطه انسان بر انسان ماهیت کاملا غربی  دارد. به بیان دیگر این نظریه بر نقد علل وقوع جنگ های جهانی و سلطه انسان غربی بر انسان غربی تکیه دارد. گویی اصولا انسان شرقی در این دیدگاه جایگاهی ندارد؛ اما در ذیل همین گفتمان، دیدگاه های  مختلفی به وجود آمد که در جوهر خود تعمیم یافته پست مدرن بود. یکی از این نظریه ها، نظریه پسا استعماری ادوارد سعید بود که در واقع ذیل نظریه پسا سلطه آدورنو به نقد تعریف غرب از شرق می پردازد. شرق شناسی ادوارد سعید نگرشی است انتقادی به تعریف غرب از شرق که به تحلیل  و نقد گفتمان استعماری غرب در قبال کشورهای عمدتا جهان سوم می پردازد .نقد پسا استعماری در واقع به چالش کشیدن نژاد پرستی، قوم محوری و غیریت سازی سرکوبگرانه غربی است.
 
به عقیده من تعمیم گفتمان سلطه می تواند پا را از این هم فراتر بگذارد و به تحلیل ماهیت سلطه در روابط دورن فرهنگی در شرق نیز بگذارد. مشروط بر اینکه در ورطه گرته برداری از غرب نیفتد چرا که در صورت گرته برداری و ترجمه کردن یک گفتمان غربی عملا در ورطه پذیرش غرب محوری افتاده ایم. در نگاه من می توان تقابل های مرکز پیرامونی درون قومی و تقسیمات کشوری را نیز با درک روابط جدید تحلیل و نقد کرد. تقابل هایی از قبیل  تهرانی- شهرستانی، شهری – دهاتی، مرکز- توابعی و...
 
حتی می توان همین گفتمان نفی سلطه را در تحلیل و نقد روابط جدید درون یک خانواده نیز به کار برد. درک اینکه چرا خانواده های امروزی نمی تواند پدر سالارانه اداره شود در ذیل همین گفتمان قابل تحلیل است.
 
به نظر من در تحلیل گفتمان های درون فرهنگی استفاده از نظر اندیشمندانی مانند ادوارد سعید - که به نقد نگاه غرب به شرق می پرداز- با مشکلات مبنایی رو به رو است؛ چرا که نیازمند وجود یک قدرت خارجی و تحمیل امری غیر خودی بر یک فرهنگ است. حال اگر بخواهیم با گفتمان پسا سلطه به نقد روابط مرکز پیرامونی منطقه ای مانند لارستان بپردازیم متوجه می شویم که میل به بازتعریف روابط و نفی نگاه مرکز پیرامونی منطقی مشخص دارد. همان گونه که  اندیشه پست مدرن  اندیشه سلطه محور و انسان ابزار مدرنیته را نقد و حتی نفی می کند در درون یک قوم نیز نگاه مرکز پیرامونی می تواند نقد و نفی شود. نقد گفتمان سلطه در یک فضای درون قومی نه تنها اشکالی ندارد بلکه می تواند موجب اصلاح یک نگاه سنتی اشتباه و از بین رفتن برخی کلیشه های ذهنی بی مبنا شود. مثلا می توان در ذیل همین گفتمان به تحلیل علل دعوت تجار لاری از آیت الله سید عبدالحسین نجفی لاری  و وارد کردن عنصر معنویت در گفتمان قدرت در یکصد سال پیش پرداخت. حرکتی که قطعا برای تغییر گفتمان سلطه در جنوب بوده و بخشی از آن هم در تقابل با حاکمان سنتی فارس و حافظان منافع آنها در منطقه که خان ها بوده اند قرار داشته. هرچند  می توان به این نتیجه رسید که این حرکت خود می تواند گفتمان جدید سلطه را بازتولید کرده باشد. 
 
پس برای نقد یک گفتمان درون قومی نباید نظریه ای را که بر مبنای تقابل های فرا قومی استوار است گرته برداری کرد و برای رسیدن به نگاهی عدالت محورانه به جای نقد سلطه و سلطه گران، مکان وقوع سلطه را نقد کرد. اشکال این نوع نگاه این است ممکن است فراموش شود که سلطه گران  و سلطه پذیران درون قومی در طول تاریخ سلطه، بارها وضعیت خود را با هم عوض کرده باشند و هر کدام در مقطعی ابزار سلطه بر دیگری بوده باشند.
 
تاریخ سلطه را باید تحلیل  و نقد کرد. انکار بخشی از مولفه های فرهنگی از قبیل زبان یا تاریخ چیزی جز بازتولید گفتمان سلطه نیست.
 
 
- آدورنو، تئودور. ماکس هورکهایمر (1383). دیالکتیک روشنگری. ترجمه: مراد فرهادپور. امید مهرگان. تهران: گام نو.
 
- اسلامی، شهرام.کاظم امیری ( 1374). «نظریه‌ی زیباشناسی تئودور آدورنو». بوطیقای نو. 
 


ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.
کد امنیتی :

نظرات: